• FR
  • NL
  • EN

Weinig ernstige ideeën rond de begroting

Terwijl de federale regering op een onwaarschijnlijke manier voortstrompelt richting een begrotingsakkoord (of richting de complete afgang), mochten de grootste partij van Vlaanderen en die van Wallonië de vorige week in De Tijd hun ideeën rond de overheidsfinanciën uit de doeken doen. Het Vlaams Belang en de PS peilen allebei rond 30% in hun respectievelijke regio. Hun budgettaire plannen zijn dan ook relevant, niet zozeer voor de huidige begrotingsoefening, maar vooral voor de miljardenzoektocht die de komende jaren nog moet volgen.

Er zullen de komende tien jaar nog meerdere tien-miljard-oefeningen nodig zijn om onze overheidsfinanciën terug op de rails te krijgen en te houden. Het niveau van die plannen van de twee grootste oppositiepartijen viel op z’n zachtst gezegd nogal tegen.​

PS: belasten, belasten, belasten

Voor de PS is het opmerkelijk simpel: met extra belastingen lossen we de budgettaire uitdaging makkelijk op. PS-voorzitter Magnette verkondigt al geruime tijd zijn plan om 20 miljard aan extra belastinginkomsten op te halen via een hogere effectentaks, een meerwaardebelasting van 30%, extra belastingen voor banken, energiebedrijven en multinationals en het fameuze ‘een euro is een euro’ (inkomsten uit kapitaal op dezelfde manier belasten als die uit arbeid). Allicht niet toevallig hebben de vakbonden een gelijkaardig ‘alternatief ‘ voor de begroting. Met zo’n ingreep zouden we naar de zwaarste totale belastingdruk onder de industrielanden gaan. Dat dit zou kunnen zonder belangrijke schade toe te brengen aan onze economie, is een gevaarlijke illusie.

Daarnaast wil de PS meer groei creëren en extra belastinginkomsten genereren door de lonen sneller te doen stijgen. Daarmee keren ze het economische proces om. Via sterkere economische groei worden sterkere loonstijgingen mogelijk. Loonstijgingen zonder onderliggende groei zijn evenwel niet duurzaam. Die zorgen voor een extra loonkostenhandicap die bedrijven in moeilijkheden brengt en leiden uiteindelijk tot lagere groei via minder investeringen en vertrekkende bedrijven. Artificieel de lonen hoger duwen, is geen ernstig beleid.

VB: symbolische besparingen

Het Vlaams Belang kijkt eerder naar besparingen om de begroting terug op orde te krijgen. Daarbij legt ze de klemtoon op ontwikkelingssamenwerking, de bijdrage aan Europa en migratie. De cijfers die daarachter zitten, kloppen evenwel niet. België besteedt vandaag minder dan 2,5 miljard aan ontwikkelingssamenwerking. Dat komt overeen met 0,37% van het bbp, zowat de helft van de VN-doelstelling van 0,7%. We betalen zo’n 7 miljard aan Europa, maar krijgen daar 5 miljard voor terug via allerlei programma’s. Daarnaast levert het feit dat veel Europese instellingen in ons land gevestigd zijn, indirect nog eens 6,5 miljard op. Volgens de partij zelf loopt de asielfactuur op tot 1 miljard. Die bedragen maken al meteen duidelijk dat het niet mogelijk is om op die drie posten vele miljarden te vinden.

Andere aanpak

Zowel de budgettaire koehandel binnen de regering als de ‘alternatieven’ vanuit de oppositie zijn niet in overeenstemming met de ernst van de situatie. Nog deze legislatuur stijgen de jaarlijkse rentelasten op de overheidsschuld volgens de Nationale Bank met 9,5 miljard. In de volgende legislatuur komt daar nog eens een dikke 20 miljard bij. En dan zijn er ook nog extra uitgaven voor pensioen, gezondheidszorg, investeringen, defensie… Om die allemaal op te vangen, is een andere aanpak nodig met focus op veel meer mensen aan het werk, sterkere economische groei, efficiëntere overheidsuitgaven en een economisch performantere fiscaliteit. Met de huidige aanpak van de begroting gaan we er niet geraken.Het beste idee voor de begroting, en nog veel meer voor onze toekomstige welvaart, kwam deze week van McKinsey. Die publiceerden een rapport over we de komende jaren de groei van de Belgische economie kunnen verdubbelen (of zelfs verdrievoudigen). Dat mag dan belachelijk optimistisch klinken, we hebben in ons land wel heel wat troeven om een pak beter te doen: een sterke kennisbasis (denk aan imec, VIB, de universiteiten...), veel kapitaal, onze centrale ligging, beloftevolle bedrijven in toekomstgerichte activiteiten (biotech, recyclage, agro-voeding...). En AI is een potentiële hefboom voor veel sterkere productiviteitsgroei. Maar om dat economisch potentieel te realiseren, is wel een heel andere aanpak nodig, met veel meer focus op flexibiliteit, aanpassingsvermogen, ondernemerschap. Een veel sterkere economie, met meer welvaart voor iedereen, kan zeker wel, maar met business as usual zal het zeker niet lukken.



Mots clés

Articles recommandés

Politiek en Economie
De expert aan het woord
F.F.F.

Ideeën, kapitaal en ondernemerschap